Opnemen en live spelen met of zonder clicktrack?

Foto: Clara Jordan

De teleurstelling op het gezicht van de gemiddelde drummer die ik vertel dat het me verstandig lijkt om met clicktrack te spelen spreekt boekdelen. Gaan reden tot paniek, je bent in goed gezelschap. Dave Grohl verwoorde dit gevoel in een interview als volgt :

“I remember the first time someone advised me to use the click track I was absolutely heartbroken. I’m sure any time a producer says, ‘You might want to think about using a click track on that’, your ten or 15 years worth of experience go right out the window and you feel horrible. So we were recording Nevermind, laying down the basic track for ‘Lithium’, and we had maybe gone through three or four takes and Butch Vig brought us in and said to me, ‘You might want to think about using a click track’, and I immediately felt worthless and horrible. But I learned that as long as you can play within the click track you can still achieve a natural feel. I’m convinced and I used to be a purist and think, ‘Jon Bonham never used a click track!’ But I think it depends on what you are trying to achieve. If there’s something that you want to sound completely chaotic and has not only a dynamic but a tempo dynamic that moves up and down – okay. If there’s something that you want to be completely solid – okay. I’m not opposed to trying new things. I’m not into drum loops or drum machines for this band, but I think click tracks can be helpful.”

De eerste keer met een clicktrack spelen is natuurlijk ook helemaal niet leuk. Het voelt in het begin lang niet zo lekker als spelen zonder klik. De daaruit volgende vraag is: Wil je zelf een goed gevoel of wil je dat het niveau van de band omhoog gaat? Wil je nu voldoening of investeren in heel veel plezier later? Wil je dat muziek een hobby is waar je veel lol aan hebt of wil je dat het meer kan worden?

Voor de duidelijkheid: strak is geen doel op zich. Strakheid werkt in muziek hetzelfde als bij kleding. Bij sommige mensen staat strakke kleding fantastisch, bij andere mensen ziet het er niet uit. Een liedje met een elektronische of moderne rock-feel zal vaak gebaad zijn bij een clicktrack. Een gevoelige retro-ballad kan er te mechanisch van gaan klinken.

Ik ben benieuwd naar de meningen en ervaringen van de drummende lezers!


Obligate Strategie: Patrick Stump

“As a producer i have to be cognizant of what are legitimate concerns versus concerns of the ego. Mind you, sometimes you want to help the ego.”

Patrick Stump


Laat ik eens een veelzijdige plaat opzetten, want ik voel me zo veelzijdig

Foto: Maria (Kirikiri)

Er zijn veel verschillende redenen om een album of een liedje van een bepaalde artiest op te zetten. Vaak zijn die gelinkt aan een gevoel of een moment. Zo draai ik zondagochtend andere muziek dan vrijdagavond. Als ik me rot voel draai ik andere muziek dan wanneer ik in een feeststemming ben. In de auto wil ik andere muziek horen dan thuis op de bank met een wijntje erbij. En als mijn ouders op visite zijn zet ik andere muziek op dan wanneer ik vieze-woorden-scrabble speel met vrienden.

Met andere woorden: belangrijkste reden om een plaat op te zetten is omdat de inhoud daarvan matcht met je gevoel / de omgeving / het moment. Je zet geen veelzijdige plaat op omdat je je zo veelzijdig voelt. Of omdat je lekker wilt feesten met af en toe een melancholiek intermezzo tussendoor.

En toch hebben heel veel muzikanten de neiging om veelzijdig te willen zijn. Om te laten zien dat ze de ultieme partytrack kunnen maken en ook het liedje voor op je begrafenis. Met als resultaat een album waarvan niemand weet bij welke gelegenheid het past. Er is natuurlijk helemaal niets mis met veelzijdig zijn. Maar doe je publiek (en jezelf) een plezier en stop die verschillende kanten van jezelf in verschillende albums / projecten.


Obligate Strategie: Jim Messina

“It is a lot cheaper to spend eight hours in a rehearsal hall than in a recording studio.”

Jim Messina


Popmuziek-theorie in vijf minuten

De uitdaging van popmuziek is de luisteraar verrassen met voorspelbaarheid. Als je liedjes gaat analyseren blijkt keer op keer dat de verrassing zo goed als nooit in het gebruikte akkoordenschema zit. De theorie achter akkoorden schema’s van bijna alle popmuziek is samen te vatten op een A4-tje. Kijk maar:


Stemra omzeilen door CD’s in Polen te laten persen

Foto: Pim van de Werken

De onvermijdelijke vraag van elke band aan het einde van een productie: “heb je een goed(koop) adresje om CD’s te laten persen?”. Dat heb ik. In Polen leveren ze dezelfde kwaliteit als in Nederland, maar dan voor minder geld. Daarnaast doen ze nooit moeilijk over Stemra.

Stemra is de club die in Nederland op komt voor de belangen van tekst en liedjes-schrijvers op het gebied van mechanische rechten (= muziekgebruik op CD’s, DVD’s ect.). Het is heel erg goed en praktisch dat er een toko is die dat centraal regelt. Maar bij Stemra schuilen er wat addertjes onder het gras. Zo moet je bij een CD persing in Nederland altijd toestemming vragen aan Stemra. Ook als je geen lid bent en een CD met je eigen liedjes wil laten persen. Dat is een rare bureaucratische constructie. Zeker in het internet tijdperk. Ben je wel lid van Stemra, dan moet je daarnaast betalen voor het persen van CD’s met daarop je eigen liedjes. Zodat Stemra dat bedrag (na aftrek van zo’n 12,5% onkosten) na zo’n 1,5 jaar weer aan je terug kan geven. Als dat goed gaat tenminste. Kortom: een zinloze, trage en bureaucratische exercitie.

Het gaat niet om lullige bedragen. Bij 1000 eigen beheer albums ben je snel zo’n 1000 euro kwijt. Te betalen op het moment dat je net al je geld al geïnvesteerd hebt in fantastische opnames, mooi artwork, de persing van de CD en het drukwerk. Al met al genoeg redenen voor een stukje burgerlijke ongehoorzaamheid lijkt me.

Ook een goed idee voor eigen beheer muzikanten: alleen lid worden van Buma en niet van Stemra. Dan krijg je wel netjes betaald voor airplay, maar heb je geen gezeur met persingen.